Acht miljard, verdubbeling voor verdubbeling
Tussen 560 v.Chr. en 882 n.Chr. verdubbelde het aantal mensen op aarde één keer, en dat duurde 1.442 jaar. Tussen 1948 en 1985 verdubbelde het opnieuw, in 37 jaar. Scrol en zie het gebeuren, neem daarna zelf het roer over: kies een weergave, een beginpunt en een land, en elk getal op de pagina vertelt je waar het vandaan komt.
De hele geschiedenis in één scrollbeweging
Scrol verder en de tijd loopt met je mee. In de weergave stippen staat elke stip voor een miljoen mensen, willekeurig neergezet binnen de huidige grenzen van het land waar ze woonden. In de weergave dichtheid krijgt elk land een kleur naar het aantal mensen dat samen één vierkante kilometer deelt.
Sleep de globe opzij om hem te draaien. De schakelaar in de hoek verandert elke kaart op deze pagina. Het jaar van elk miljard is uit dezelfde reeks afgelezen en kan daardoor een jaar afwijken van de datums die de VN bekendmaakte.
Speel het zelf af
Dezelfde globe, nu met een afspeelknop. Sleep om hem te draaien en beweeg met de muis over een land om het getal te zien. Drie instellingen bepalen wat je opvalt: de weergave, waar het verhaal begint en het tempo.
Het tempo maakt het grootste verschil. Krijgt elk jaar evenveel tijd op het scherm, dan blijft de globe negen tiende van de tijd bijna leeg en gebeurt alles in de laatste seconden.
Krijgt elke verdubbeling van de wereldbevolking evenveel tijd, dan vliegt het verre verleden voorbij, omdat de bevolking toen langzaam verdubbelde, en vertraagt de laatste eeuw.
Waar dit getal vandaan komt
De oranje lijn onder de globe is de reeks die de globe afspeelt. De gearceerde band loopt van de laagste tot de hoogste schatting van negen andere auteurs, en de gekleurde strook laat zien van wie de data voor elk stuk komen. Beweeg over de grafiek om de globe naar dat moment te brengen.
Eén land tegenover de wereld
Kies een land en een periode. De globe draait ernaartoe, en het paneel toont op elk moment de bevolking, het aandeel in de wereld en de plaats op de ranglijst van 165 landen. Je kunt een land ook op de globe aanklikken.
De grenzen zijn die van nu. “Italië in 500 v.Chr.” betekent: de mensen die leefden op het land dat nu Italië is, tot welke staat ze toen ook behoorden.
Negen momenten
Dezelfde data als stilstaande beelden, om af te drukken en in één oogopslag te vergelijken. Ze volgen de weergave die je hierboven koos. Klik op een beeld om het groot te openen en blader met de pijltjestoetsen door de rest.
Waar de cijfers wankelen
Vóór 1950 is elk getal een reconstructie. Het grootste deel van de wereld kende geen volkstelling. Historici rekenen terug vanuit belastingregisters, landbouwgrond, de omvang van steden en het aantal mensen dat een hectare kon voeden.
Voor het jaar 1 n.Chr. lopen de negen schattingen op deze pagina uiteen van 170 tot 330 miljoen, en het overzicht van het US Census Bureau komt uit op 400.
Vóór 1700 heeft de reeks één getal per eeuw, en vóór 1 n.Chr. één per duizend jaar. Daartussen gaat de pagina uit van gelijkmatige groei, dus epidemieën en oorlogen die korter duren dan het gat, blijven onzichtbaar. De Zwarte Dood niet: die liet de wereld in 1400 kleiner achter dan ze in 1300 was geweest.
Waar de bron wisselt, in 1800 en 1950, kan de lijn van een land springen: Ethiopië gaat tussen 1790 en 1800 van 2,8 naar 12 miljoen, India daalt tussen 1940 en 1950 van 374 naar 346 miljoen. Dat is een andere methode, geen gebeurtenis. Vóór 1700 zijn de landencijfers nog grover: India groeit van 1 n.Chr. tot 1600 rechtlijnig.
De stippen zeggen hoeveel mensen er in een land woonden, niet waar in dat land: Siberië krijgt evenveel stippen per vierkante kilometer als Moskou.
De pagina beslaat de 165 landen waarvan de reeks helemaal teruggaat tot 10.000 v.Chr.; de rest, waaronder Ierland, Servië en Haïti, telt vandaag samen zo’n 75 miljoen inwoners en blijft leeg op de globe.
Bronnen
- Our World in Data, Population – de reeks achter elke globe en elke grafiek.
- Kees Klein Goldewijk, HYDE 3.3, History Database of the Global Environment, Universiteit Utrecht, 2023 – vóór 1800.
- Gapminder, Population v7, 2022 – van 1800 tot en met 1949; de link leidt nu naar de documentatie van v8.
- Verenigde Naties, World Population Prospects 2024 – vanaf 1950.
- Wikipedia, Estimates of historical world population, tabel “Before 1950” – de band met andere schattingen, gecontroleerd aan de hand van de Historical Estimates of World Population van het US Census Bureau; de rijen voor 1 n.Chr., 1500 en 1700 zijn volgens die tabel gecorrigeerd.
- Landcontouren: Natural Earth, 1:110 miljoen, publiek domein. Oppervlakten en middelpunten van landen: mledoze/countries, ODbL. Licenties: HYDE, Gapminder en Our World in Data CC BY 4.0; UN World Population Prospects CC BY 3.0 IGO; Wikipedia CC BY-SA 4.0.
Vertaald uit het Engelse origineel. De landnamen op de globes en in de landenlijst komen uit het eigen woordenboek van je browser en kunnen daardoor iets anders gespeld zijn dan in de tekst; de titels van de datasets en geciteerde werken zijn in het Engels gebleven.